RAM ảo không phải là tính năng quá mới bởi khải niệm này đã có trên PC và laptop từ trước. Tuy nhiên những năm gần đây khi người dùng smartphone hay Samsung Z Fold5 256GB cần xử lý nhiều công việc hơn thì RAM ảo cũng dần được quan tâm đến. Nhưng cụ thể tính năng RAM ảo trên smartphone là gì và nó có thực sự mang lại lợi ích cho người dùng không, hay chỉ là hình thức quảng cáo? Cùng đi tìm câu trả lời ngay trong bài viết sau nhé!
1. Tính năng RAM ảo trên smartphone là gì?
Đúng như tên gọi của nó RAM ảo không phải là RAM vật lý và cũng không thể kéo cho bộ nhớ RAM lớn ra. Có nhiều người dùng đọc thông số kỹ thuật của điện thoại thấy đề cập dung lượng RAM mở rộng lên đến 16GB hay 24GB thì lại hiểu nhầm là RAM vật lý. Thực chất thông tin này đang đề cập đến tính năng RAM ảo.
Để tìm hiểu về RAM ảo, trước tiên bạn nên hiểu một chút về RAM vật lý. Thông thường, RAM vật lý là thành phần có tốc độ lưu trữ cao và chịu trách nhiệm ghi nhớ dữ liệu tạm thời, nó sẽ khác với ROM (nơi lưu trữ dữ liệu vĩnh viễn).
Thực tế RAM có tốc độ nhanh hơn rất nhiều so với eMMC hay UFS 3.1 và thường được sử dụng để lưu trữ trong thời gian dài. Hiểu một cách đơn giản thì khi bộ nhớ trong lưu video, hình ảnh thì RAM sẽ có nhiệm vụ ghi nhớ người dùng đã mở ứng dụng nào và làm gì trong lần mở cuối.
Về kỹ thuật, điện thoại có RAM càng lớn sẽ cho phép tải nhiều ứng dụng vào nền hơn. Như vậy người dùng có thể mở lại ứng dụng nhanh chóng và độ trễ cũng sẽ thấp hơn. Từ đây ý tưởng về RAM ảo đã xuất hiện.
Về cơ bản thì RAM ảo chính là một phân vùng khác thuộc bộ nhớ lưu trữ hoặc ổ cứng và còn được gọi là Swap Memory. Càng về sau, tiêu chuẩn của bộ nhớ trong càng được cải tiến về tốc độ nên việc sử dụng một phân vùng nhỏ để làm RAM ảo là điều mà các hãng điện thoại đang hướng đến.
Ngày nay mỗi nhà sản xuất sẽ có thuật ngữ gọi riêng cho RAM ảo. Chẳng hạn, Oppo gọi RAM ảo là RAM+, Samsung gọi là RAM Plus, Realme là mở rộng RAM động (Dynamic RAM Expansion). Đối với Vivo thì họ vẫn giữ nguyên là RAM ảo. Ngoài ra bạn còn có thể chủ động bật/tắt tính năng này trong mục cài đặt tùy vào nhu cầu sử dụng.
2. Những lợi ích RAM ảo mang lại
RAM ảo có thể chuyển và lưu trữ các ứng dụng đang chạy sang trạng thái nền hoặc ngủ đông. Nhờ đó dữ liệu được truy xuất nhanh chóng mà không cần chiếm nhiều bộ nhớ RAM thật hay phải đóng và chạy lại ứng dụng.
Bên cạnh đó, RAM ảo cũng mang đến nhiều lợi ích mà chúng ta thường ít để ý đến. Nếu bạn chỉ sử dụng RAM thật thì việc mở nhiều ứng dụng hay lưu trữ chúng dưới nền sẽ có nhiều hạn chế. Để phục vụ việc mở nhiều ứng dụng, điện thoại của bạn phải liên tục thực hiện việc dọn file rác và dung lượng RAM cũng bị chiếm nhiều hơn. Điều này sẽ làm cho thiết bị hoạt động kém mượt mà.
Bạn sẽ thường thấy tính năng RAM ảo này có trên các dòng điện thoại giá rẻ. Bởi những dòng điện thoại này thường có RAM khá thấp. Khi đó RAM ảo sẽ thể hiện rõ vai trò của mình trong đối với thiết bị. Với những dòng flagship như Samsung Galaxy S23 Ultra, Samsung Galaxy Z Fold5,... đều đã có RAM lớn nên RAM ảo gần như là không cần thiết.
Khi dung lượng RAM trên điện thoại của bạn quá ít thì thiết bị sẽ hoạt động chậm hơn, hay giật lag và đôi khi còn hay thoát khỏi ứng dụng đột ngột. Lúc này bạn sẽ cần đến RAM ảo để đảm đương bớt một phần công việc cho RAM thật.
3. RAM ảo có thực sự tốt cho smartphone?
Tính năng nào thì cũng có ưu và nhược điểm riêng, đối với RAM ảo cũng vậy. RAM ảo và một phân vùng của ổ cứng, vì thế khi xóa và lưu dữ liệu trên RAM ảo cũng đồng nghĩa với việc là lưu và xóa dữ liệu trên bộ nhớ trong của điện thoại. Tuy nhiên tuổi thọ của ổ cứng lại liên quan đến chu kỳ đọc và ghi dữ liệu. Vậy nên việc sử dụng RAM ảo sẽ khiến cho tuổi thọ bộ nhớ điện thoại giảm đi đáng kể.
Việc sử dụng bộ nhớ ổ cứng làm RAM ảo có thể chiếm đến hàng trăm GB nếu bạn đa nhiệm liên tục suốt một ngày dài. Tất nhiên điều này sẽ khiến cho ổ cứng nhanh hỏng hơn và đạt đến mức tối đa, không thể lưu trữ thêm.
Ngoài ra, việc sử dụng RAM ảo cũng làm cho thiết bị nhanh nóng hơn vì hệ thống phải liên tục truy xuất dữ liệu từ RAM ảo sang RAM thật. Nếu như hệ thống không được tối ưu tốt, liên tục đưa phần mềm sang RAM ảo thì điện thoại bạn càng nhanh nóng hơn nữa. Tất nhiên điều này diễn ra trong thời gian dài sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến tuổi thọ của thiết bị.
>> Xem thêm: Bộ nhớ đệm là gì? Hướng dẫn xóa bộ nhớ đệm hiệu quả mà bạn nên biết
4. Vì sao các hãng đang tích cực giới thiệu về RAM ảo?
Có thể thấy thị trường smartphone đang rơi vào trạng thái bão hòa, các sản phẩm ra mắt sau không có nhiều sự đổi mới vượt bậc so với thế hệ tiền nhiệm. Vậy nên các hãng vẫn luôn nghiên cứu để tìm ra điểm nhấn nổi bật khi giới thiệu về sản phẩm mới của mình. Có thể nói RAM ảo cũng chính là yếu tố tạo nên khác biệt mà các hãng đang hướng đến.
Ví dụ nếu bạn sở hữu chiếc điện thoại giá rẻ hơn nhưng dung lượng RAM tổng có thể lên đến 16GB thì vẫn sẽ có cảm giác hời hơn khi mua chiếc Samsung Galaxy S23 có dung lượng RAM 8GB phải không? Vậy nên các hãng đang tích cực nói về RAM ảo nhiều hơn như một điểm nhấn khác biệt khi giới thiệu về các mẫu smartphone giá rẻ của mình.
Hơn nữa, tốc độ truy xuất dữ liệu của bộ nhớ trong đã được các hãng cải tiến để tiệm cận với những chiếc SSD của thế hệ NVMe PCIe Gen 3. Do đó việc chuyển đổi sang RAM ảo là việc có thể chấp nhận được. Độ trễ trên những phân vùng RAM ảo so với RAM thật đã được giảm đi mà người dùng bình thường như chúng ta ít nhận thấy được sự khác biệt. Vì thế RAM ảo vẫn là giải pháp tốt để giải phóng nhiều không gian cho bộ nhớ RAM và khởi chạy nhiều ứng dụng cùng lúc.
Nhìn chung, tính năng RAM ảo trên smartphone hay điện thoại Samsung đã được các hãng hoàn thiện khá tốt để mang đến cho người dùng nhiều lợi ích. Mặc dù nó vẫn có một số điểm yếu nhưng với những chiếc điện thoại có bộ vi xử lý mạnh mẽ thì bạn không cần quá quan tâm đến những yếu tố này. Mặc khác với những dòng điện thoại phổ thông, tốc độ truy xuất dữ liệu dừng ở mức chấp nhận được nên bạn cũng không nên kỳ vọng quá nhiều vào việc chuyển đổi sang sử dụng RAM ảo mang đến nhiều lợi ích vượt trội.